hoofdmenu
Sigers Weblog

none yet



D

e Tragedy of the Commons is een begrip uit de speltheorie, dat duidt op situaties waar verschillende partijen er niet in slagen samen te werken om een gemeenschappelijk voordeel te benutten.

Een klassiek voorbeeld is het beweiden van open grasland, zoals in veel hooglanden nog gebruikelijk is. Bergweiden zijn uitgestrekt, maar kunnen toch slechts een beperkt aantal runderen voeden. De plaatselijke boeren moeten dan tot een vergelijk komen. Lukt dat niet dan dreigt overbegrazing tot ieders nadeel.

§

Doorgaans bestaan er ongeschreven sociale regels die hier oplossingen kunnen bieden. Zo hebben experimenten aangetoond (zie mijn artikel over Experiments in Economics) dat voorzichtig vertrouwen en een gevoel voor billijkheid zo algemeen menselijk zijn, dat ze wel geƫvolueerd moeten zijn door de selectie van die gemeenschappen die er hun voordeel mee deden.

Voorzichtig vertrouwen wordt bijgesteld (naar boven of naar beneden) aan de hand van verdere ervaringen. Beginnen met compleet wantrouwen sluit samenwerking volledig uit.

Billijkheid betekent dat elkaars rechten worden erkend, maar ook dat profiteurs op een of andere manier afgestraft worden.

Eenmaal te veel runderen op het open grasland, ontstaat de patstelling waarbij elke boer vindt dat minderen dringend nodig is, maar hij niet als eerste wil minderen.

Vrede als gemeenschappelijk goed

Als we vrede als een gemeenschappelijk goed beschouwen - en dat is het ook - kan men een Tragedy of the Commons herkennen in bewapening en legers. Elk land vindt dat er te veel dure wapens zijn, maar geen enkel land wil als eerste ontwapenen. Een aantal landen begeeft zich eerder in de tegengestelde richting: arsenalen worden uitgebreid, waardoor tegenpartijen worden aangespoord hetzelfde te doen.

Toch is het onzin te beweren, zoals neo-cons en hun academici doen , dat agressie en bewapening beantwoorden aan een diepe menselijke nood - dat het altijd zo was en altijd zo zal zijn. Er zijn namelijk tientallen landen die naast elkaar leven, en waartussen een oorlog ondenkbaar is. Duitsland en Frankrijk zijn sinds hun ontstaan met elkaar in oorlog geweest. Als er vandaag een persbericht zou verschijnen dat Frankrijk Duitsland de oorlog verklaart (of andersom), zou dat slechts als een grap begrepen worden. Een staat van wederzijdse dreiging is niet de normale menselijke omgang - niet tussen buren en niet tussen staten. Tragedies kunnen afgewend worden door middel van voorzichtig vertrouwen en billijkheid.




Tags: Actueel, Ethiek, Pacifisme, Samenleving, Wetenschap

Zie ook het archief