hoofdmenu
Sigers Weblog

none yet

Triomf der neuronen

19 september 2013


V

orige eeuw werd elke scepticus met genen om de oren geslagen, deze eeuw zal hij bezwijken onder neuronen, de nieuwe trekezel van de popwetenschap.brainwash

Gelukkig zijn er enkele wetenschappers die trachten ons bij de les te houden. Ik heb al eerder gerapporteerd over de recente vloed aan neurobabbel. Deze zomer verscheen een nieuw boek over de misvattingen die het populaire beeld van de neurowetenschap binnensluipen. Het is Brainwashed: The Seductive Appeal of Mindless Neuroscience van Sally Satel en Scott O. Lilienfeld.

§

Hier wat de Yale nieuwswebsite over het boek zegt:

Sinds de invoering van fMRI - functional magnetic resonance imaging — in de jaren negentig, werden hersenscans gebruikt om politici te helpen hun kiezers te beïnvloeden of te begrijpen, om de schuld te bepalen in rechtszaken, om allerlei te verklaren van muziekkeuze tot romantiek. Maar hoewel hersenscans een doorbraak teweegbrachten in onze inzichten in de werking van het brein, is de modieuze gedachte dat ze de oude mysteries van de psychologie zullen oplossen, volgens de auteurs, een gevaarlijke vergissing.

In "Brainwashed" onthullen Sally Satel en Scott O. Lilienfeld hoe veel toepassingen van de neurologie in de gewone wereld geen rekening houden met haar beperkingen en bijzonderheden, en daardoor soms de talrijke factoren die ons gedrag en identiteit versluieren. Hersenscans, zeggen Satel en Lilienfeld, zijn nuttig maar geven dikwijls een dubbelzinnig beeld van zeer complexe systemen. Elk hersengebied neemt deel aan een groot aantal ervaringen en interacties met andere gebieden, zodat het oplichten op een fMRI van een gebied als reactie op een stimulus niet automatisch op een bepaalde sensatie wijst of op een hogere kennisfunctie die het gevolg is van zulke interacties.

Een te nauwe aandacht voor fysieke processen alleen veronderstelt ook dat onze subjectieve ervaringen uitgelegd kunnen worden met enkel biologie. Zoals de auteurs uiteenzetten, kan deze "neurocentrische" kijk op ons denken onze gekoesterde ideeën over het zelf, de vrije wil, en persoonlijke verantwoordelijkheid ondermijnen, en kan tot vergissingen leiden in rechtszalen, bij verhoren en in klinieken voor verslaafden.




Bronnen:
Uittreksel uit "Brainwashed: The Seductive Appeal of Mindless Neuroscience" (Salon)
The Problem with the Neuroscience Backlash (The New Yorker)



Tags: actueel, bewustzijn, ethiek, evolutie, samenleving, wetenschap

Zie ook het archief