hoofdmenu
Sigers Weblog

none yet

De sluizen van de vluchtelingenstroom

26 februari 2016


Maas

O

p een ochtend in de herfst van 2012 reed ik over een brug van de Haute-Meuse en beleefde een Magritte-moment. De brede, machtige Maas was leeg. Al het water was er uit, alsof een lek in de bodem was geslagen of een afvoerstop was uitgetrokken. Ik zag nog twee plasjes met eenden, het stoffelijk overschot van een regenscherm en een vormeloos visserszitje. In Dinant, zo bleek later, had men op de bodem een auto gevonden, en ter hoogte van Hastière kwam een nooit vermist lijk aan de oppervlakte. Maar over het algemeen was de kiezelbodem zo zuiver als het water. Gedurende enkele weken konden we wandelen en fietsen in de bedding, en eilandjes zoals l'île d'Amour verkennen. Dit is de wondermooie vallei van de Hoge Maas, waar Arthur Rimbaud en Felicien Rops leefden, waar Baudelaire en Georges Sand graag verbleven en de kunstenaarskolonie van Anseremme furore maakte. Maar nu was er iets grondig mis.

§

In het dorp hoorden we wat er aan hand was. Van Namen tot in Frankrijk waren de sluizen op de Maas een voor een opengezet, zodat het water met zijn natuurlijke traagheid verder vloeide. Bijgevolg zakte het peil tot bijna grondniveau en konden herstelwerken aan de oevers uitgevoerd worden. Wat we nu zagen was de Maas in haar natuurlijke staat - de stroom ongehinderd door barrières, zonder grenzen. Voordien wekten de gesloten sluisdeuren de indruk dat ze de vallei behoedden voor overstromingen, maar feitelijk dienden ze om het waterpeil kunstmatig hoog te houden voor de scheepvaart. Doordat men de duizenden tonnen water niet langer kunstmatig staande hield, veranderde de machtige rivier in enkele onooglijke geultjes.

Stromen mensen, migraties, zijn altijd natuurlijk geweest.

De tentenkampen, de bestormde treinen, de gammele bootjes, gezinnen beukend op prikkeldraad, marsen van massa's havelozen over de snelwegen worden niet veroorzaakt door de migratie op zich, maar door de hindernissen op het parcours: het drama is niet de migranten, maar de grenzen. Het zijn de geprikkelde en bewaakte grenzen die, zoals gesloten sluispoorten, de druk kunstmatig doen toenemen.

Niet alles zal normaal worden als we alle grenzen opengooien, maar het is een goed begin. Als mensen ook nog stoppen met het veroorzaken en aanzwengelen van ecologische rampen en oorlogen, is de oplossing compleet. Dan zal er alleen nog die natuurlijke migratie bestaan die de geschiedenis heeft voortgestuwd naar onze plurale en daardoor moderne samenleving.




Tags: actueel, ethiek, samenleving

Zie ook het archief